Het begon al meteen. Toen Roberts I, Barack Hussein Obama, do solemny swear aan het voorzeggen was, viel Obama hem in de rede om zijn naam te gaan herhalen. Hij besefte snel dat deze eerste passage in zijn geheel zou worden uitgesproken en slikte zijn woorden onmiddellijk weer in, zodat de rechter kon vervolgen. Bij het volgende deel ging het echter weer mis. Obama liep vast en leek even geschrokken naar Roberts te kijken, die de zinsnede daarop opnieuw uitsprak.
 
De oplettende luisteraar merkte echter dat dit keer de rechter fout zat.

Wellicht was hij door de eerdere hapering van zijn stuk gebracht, maar het kan ook dat hij gewoon slordig was. De suggestie dat de conservatieve Roberts Obama bewust wilde laten struikelen, lijkt me wat vergezocht. Hoe dan ook, hij wilde Obama that I will execute the office of President of the United States faithfully laten zeggen. De nieuwe president wist echter dat het woord “faithfully” eerder in de zin moest worden uitgesproken en keek Roberts dus corrigerend aan. Nadat de rechter de zin alsnog goed had voorgedragen, verliep de eed verder naar behoren.
 
Het is op zich allemaal niet zo erg, zult u terecht denken. Het gaf Obama bovendien wat menselijks, zeker omdat hij in de beeldvorming degene was die fout zat. De doorsnee racist zal meteen al hebben geroepen dat een zwarte man zelfs te dom is om een simpele eed te herhalen, maar verder zal niemand er wakker van liggen. Toch ben ik ervan overtuigd dat het Barack Obama zelf wél dwars zit. Hij houdt er niet van als dingetjes mis gaan.
 
En er ging nog veel meer mis. De bede van homobisschop Robinson kwam bijvoorbeeld per ongeluk niet live op tv. Obama was al president voordat hij de eed had uitgesproken, omdat de grondwet zegt dat de nieuwe president ongeacht het moment van beëdiging vanaf twaalf uur ’s middags aan de macht is en men wat achter lag op schema. Tot overmaat van ramp werd de Democratische senator Ted Kennedy tijdens de inaugurele lunch onwel. De kwesties variëren nadrukkelijk in ernst, maar Obama zal ze allemaal als vlekjes op zijn installatie hebben beschouwd.
 
En daarin schuilt een zekere symboliek en vooral ook een waarschuwing.
 
Obama’s toespraak was weer mooi en zijn meeslepende stem maakte opnieuw veel emoties los. De aanwezigheid van enorme mensenmassa’s toonde eens te meer aan hoeveel hoop en inspiratie deze man in de harten van veel Amerikanen – en andere wereldburgers – heeft weten te brengen. Dat is prachtig om te zien. Maar tegelijkertijd is het ook wel een beetje eng hoe hoog de verwachtingen zijn opgelopen. De nieuwe president lijkt voor veel mensen een messias en dat zal moeilijk waar te maken zijn.
 
Dat imago is deels door de media gecreëerd, maar zeker ook door Obama zelf. Er was de speech in het gigantische football-stadion en de gewenste rede bij de historisch beladen Brandenburger Tor. En de laatste tijd spiegelde hij zich steeds meer aan Abraham Lincoln, min of meer onbetwist de grootste Amerikaanse president aller tijden. Obama gebruikte voor zijn inauguratie zelfs dezelfde Bijbel als zijn vermoorde voorganger. Dat getuigt toch van een zekere grootheidswaanzin.

De nieuwe Amerikaanse president heeft ogenschijnlijk weinig tegenslagen gekend en lijkt alle vertrouwen te hebben in zijn eigen kwaliteiten en visie.

Dat is vermoedelijk grotendeels terecht, maar het moet niet doorslaan. Obama zal de komende maanden behoorlijk op de proef worden gesteld vanuit diverse hoeken. Ik verwacht met name serieuze tests uit Rusland en Venezuela. Hij zal daar gepast mee om moeten gaan en overmoed is dan bepaald geen goede raadgever.
 
Ik ben daarom ook niet ongelukkig met de hier en daar niet volmaakt verlopen inauguratie. Het Amerikaanse volk krijgt dat niet zo mee, maar voor Obama zelf toont het aan dat dingen verkeerd kunnen lopen. Verschillende dingen tegelijkertijd zelfs – en op belangrijke momenten. En het hoeft niet eens door zijn eigen fouten te zijn, maar het kan net zo goed mis gaan door falen van anderen of simpelweg door omstandigheden. Zijn versprekingen zouden daarom wel eens een wijze les voor de nieuwe president kunnen zijn. Precies op het goede moment. 
 
Roelof Smit