Tijdens de formatiebesprekingen werden prominente tegenstanders van samenwerking met de PVV ‘mastodonten’ genoemd. De mastodont was een mammoetsoort die elfduizend jaar geleden op aarde rondliep. Binnenkort zal het in de woordenboeken komen als synoniem van ‘prominent’. Taal is een merkwaardig fenomeen.

Ook mij werd af en toe gevraagd wat ik vond van de onderhandelingen van mijn VVD met de partij van Wilders. Niet door de media overigens, maar door mijn omgeving. Ik heb steeds geantwoord geen principiële bezwaren te hebben tegen onderhandelingen.

Sterker nog: ik vind dat je bereid moet zijn met iedere democratisch gekozen partij te onderhandelen. Dat is ook heel principieel.

Ik wilde de akkoorden afwachten en op de inhoud beoordelen. Ik had vertrouwen in die akkoorden. Voor het aftakelen van de rechtsstaat vreesde ik niet. Dat was pure bangmakerij. De VVD zou dat nooit toelaten en het CDA vertrouw ik in dat opzicht ook nog wel.

Op andere gebieden zag het er op voorhand goed uit. De PVV zou ondanks het eigen linkse economische programma forse bezuinigingen steunen. Die bezuinigingen waren het belangrijkste verkiezingspunt van de VVD. In ruil daarvoor kreeg Wilders meer aandacht voor veiligheid en een strenger immigratiebeleid. Wat toch al VVD-punten waren. Men zegt wel eens dat je de verkiezingen kunt winnen, maar vervolgens de formatie kunt verliezen. Dat kon Rutte dus niet gebeuren.

Maar toen verschenen de akkoorden.

Het onmogelijke was gebeurd. Nee, de rechtsstaat is niet in gevaar. Al vind ik het verbod op gezichtsbedekkende bekleding symboolpolitiek. En al is de passage over het verbod op hoofddoekjes bij politie en justitie ronduit discriminerend. Want waarom is dat niet een verbod op ‘religieuze uitingen’? De VVD had nooit akkoord mogen gaan met deze formulering.

De rechtsstaat is niettemin veilig. Maar de VVD heeft de formatie verloren. De daadwerkelijke hervormingen blijven namelijk uit. Het ontslagrecht en de WW blijven zoals ze zijn en de AOW wordt maar marginaal aangepast. VVD en CDA waren het over die punten eens, maar Wilders heeft zijn zin gekregen. Dat kan op zich: in onderhandelingen is het geven en nemen.

Het probleem is echter dat de VVD er niks voor terug heeft gekregen.

De belangrijke VVD-punten die de akkoorden wel hebben bereikt (hypotheekrenteaftrek, geen kilometerheffing) konden van tevoren al worden ingevuld. Daar waren CDA en PVV het namelijk allebei mee eens. Dat zijn dus geen winstpunten. Tot overmaat van ramp heeft Rutte verruiming van het aantal koopzondagen uit de akkoorden gelaten. Niet omdat CDA of PVV dat wilde, maar om de SGP tegemoet te komen. Die partij zat niet eens aan tafel... Dat is weggeven van liberale standpunten.

In algemene zin zijn de akkoorden ondanks enkele goede punten überhaupt niet liberaal. Verboden en beperkingen, daar staan ze mee vol.

Ik ben daarom tegen deze akkoorden.

Dat zal geen gevolgen hebben voor mijn toekomst in de partij. De VVD is zelf nog altijd liberaal en dus is er ruimte voor het uiten van afwijkende standpunten. Omdat ik dat via de media doe, is mijn toekomst zelfs gegarandeerd. Vanaf heden ben ik namelijk VVD-prominent. Of mastodont, als u dat passender vindt.