1.  Wat doet een Transplantatiecoördinator precies?

Als transplantatiecoördinator word ik door de intensive care arts via mijn mobiel opgeroepen voor een orgaandonatieprocedure. In het ziekenhuis aangekomen wil ik graag snel met de familie praten om te vertellen hoe alles gaat en hun vragen te beantwoorden. Aan de hand van onderzoek bepaal ik welke organen voor donatie/transplantatie in aanmerking komen. Ik geef al deze gegevens door aan Eurotransplant zodat de ontvangers erbij gezocht kunnen worden. Dat zijn de mensen die op de wachtlijst staan en een nieuw orgaan nodig hebben om te overleven. Vervolgens regel ik een operatiekamer en vraag speciaal opgeleide chirurgen om deze operatie uit te voeren. Aan het einde van de operatie worden de organen naar de transplantatiecentra vervoerd.

2.  In welke situaties kunnen mensen organen afstaan na hun dood?

Orgaandonatie vindt bijna altijd op een Intensive Care plaats. Wanneer mensen op een Intensive Care hersendood raken, worden zij altijd kunstmatig beademd. In deze situatie is orgaandonatie mogelijk. In sommige gevallen is orgaandonatie ook mogelijk bij mensen die hartdood zijn, hun hart is dan gestopt.

3.  Wanneer is iemand dan hersendood? Wat is het verschil met een coma?

Hersendood betekent dat er totaal geen enkele hersenfunctie is, de hersenen doen het blijvend niet meer. Een team van artsen, waaronder in ieder geval een neuroloog, stelt de hersendood vast. Er komen ook verschillende onderzoeken aan te pas. Dit alles staat nauwkeurig beschreven in de Wet op de Orgaandonatie. Hersendood is iets anders dan coma. In geval van coma heb je nog wel hersenactiviteit.

4.  Waar worden donors op gescreend? Is er een soort screening?

Bij een donor wordt er uitgebreid nagegaan of de organen op dit moment geschikt zijn voor donatie/transplantatie. Hierbij hoort ook de screening op hepatitis B en C en HIV. Ik vraag ook de familie hoe iemand heeft geleefd, denk daarbij aan roken, alcoholgebruik en seksueel gedrag. Dit doen we bij alle donoren. We willen alleen organen uitnemen waarvan we weten dat iemand ermee is geholpen.

5. Waarom mogen homo’s wel organen doneren maar geen weefsels?

Volgens de momenteel geldende wettelijke bepalingen mogen homo’s geen weefsels doneren. Dat heeft te maken met de kans op seksueel overdraagbare aandoeningen. Onder weefsels verstaan we: huid, botten, hoornvliezen en hartkleppen. Deze transplantaties zijn bedoeld om de kwaliteit van leven te verbeteren. Een orgaantransplantatie daarentegen is levensreddend van aard.  Om deze reden wordt aan weefseldonatie veel hogere eisen gesteld. 

6. Is het wel eens voorgekomen dat een patiënt een orgaan geweigerd heeft omdat deze van een homo kwam?

Nee, bij mijn weten niet. Zover ik weet speelt dit niet in Nederland. Het is trouwens zo dat de behandelend arts bericht krijgt als er een donororgaan voor zijn patiënt beschikbaar is, niet de patiënt zelf.

7.Wat is jouw rol richting de nabestaanden van de donor?

In het ziekenhuis spreek ik de nabestaanden uitgebreid over de donatiemogelijkheden en het verloop van de procedure. Ik vraag de nabestaanden toestemming hen over 6 weken te mogen bellen. Ik wil dan graag weten hoe het met hen gaat en hoe zij de orgaandonatie ervaren hebben. Ook mogen ze, indien gewenst, weten of de transplantaties succesvol zijn verlopen. Dit laatste altijd in alle anonimiteit. Voor deze gesprekken ga ik vaak bij de mensen thuis op bezoek.

8.Wat zijn de mooie en moeilijke aspecten van je werk?

Moeilijke aspecten zijn toch wel de hevige emoties die gepaard gaan met het verlies van een dierbare. Dan is het mooi om te zien, dat uit zo’n moeilijke situatie iets positiefs is gekomen, een geslaagde orgaantransplantatie. Dit kan de familie troost bieden, ondanks dat het verdriet blijft.

9. Hoe belangrijk is het dat iedereen zijn keuze of hij wel of geen donor wil zijn vastlegt?

Als er niets bekend is op het moment van overlijden, gaat het om een hele moeilijke vraag op een vreselijk moment. Voor nabestaanden is het heel erg moeilijk om na te gaan wat iemand zelf gewild zou hebben en is het antwoord vaak nee. Daarom is het enorm belangrijk om je keuze te maken en vast te leggen in het Donorregister en je familie hierover te informeren. De keuze die je in het Donorregister vastlegt, is rechtsgeldig.

10. Hoe kunnen we dat eigenlijk doen, registreren?

Via de website van het Doorregister kan je vanaf 12 jaar je wens ten aanzien van donatie laten vastleggen: www.donorregister.nl. Ook bij huisartsen, apotheken en gemeentehuizen liggen registratieformulieren voor het Donorregister. Voor meer informatie kun je terecht op www.donorvoorlichting.nl

KS