Serhat heeft een van zijn vaste tolken meegebracht voor ons gesprek. Aan zijn rechteroor is hij slechthorend, aan zijn linker volledig doof. Aan zijn linkeroor, net onder zijn baseball cap, zie ik echter een klein apparaatje. 'Dat is een CI, een cochleair implantaat', legt hij me uit, een toestel dat geluid omzet in elektronische impulsen die de intact gebleven gehoorzenuwvezels stimuleren. Toch voert hij dit gesprek liever met behulp van zijn tolk. Ik stel mijn vragen aan Serhat, hij kijkt naar zijn tolk terwijl zij deze vertaalt in gebaren en zij vertaalt vervolgens zijn gebaren in woorden. Het is even wennen, maar al snel ontvouwt zich in deze driehoek een bijzonder verhaal. Serhat is geboren en getogen in Rotterdam. Bij zijn geboorte werd reeds vastgesteld dat hij een flinke gehoorbeperking had. Hij ging naar een dovenschool en Nederlandse gebarentaal werd zijn moedertaal, maar Serhat groeide op in een horend milieu. 'Mijn ouders probeerden wel te gebaren, maar thuis werd eigenlijk nagenoeg geen gebarentaal gebruikt. Ik probeerde wel onafhankelijker te worden, maar ik deed tegelijkertijd alles wat mijn ouders me opdroegen, met als gevolg dat ik redelijk gesloten was en ontzettend afhankelijk van hun hulp.'

‘Mijn vader zei letterlijk: “Je mag blij zijn dat ik je niet vermoord”’

Op zijn 18de verloofde Serhat zich met een Turkse dame, op zijn 21ste trouwde hij en op zijn 24ste werd de scheiding aangevraagd. 'Toen ik 15 was wist ik al wel dat ik op mannen viel, maar dat kon ik niet uitspreken. Dat heeft ook met de Turkse cultuur te maken. Ik dacht: Als ik nu trouw met een vrouw, dan kan ik misschien wel veranderen, hetero worden.' Serhat ging door het leven als heteroseksuele man, maar datete tijdens zijn huwelijk ook met mannen. Hij vree veilig, maar na drie jaar huwelijk sloeg toch het noodlot toe. Januari 2006 bleek Serhat besmet te zijn geraakt met het hiv-virus. Zijn vrouw heeft nauwelijks een risico gelopen. 'Het grappige van het verhaal is dat ik tijdens mijn huwelijk maar drie keer seks met mijn vrouw heb gehad. Ik bedacht altijd smoesjes: hoofdpijn, doezelig, geen zin, of ik kwam expres te laat thuis om het maar te vermijden. Toen ik hoorde dat ik hiv had, dacht ik: dit moet gewoon stoppen, dit kan dus echt niet. Drie maanden nadat ik hoorde dat ik hiv-positief was, heb ik het haar verteld. Ze had geen idee wat hiv was. Ze accepteerde het gelukkig wel om uit elkaar te gaan. Daarna heb ik het mijn ouders verteld en zij reageerden heel negatief. Mijn vader zei letterlijk: "Je mag blij zijn dat ik je niet vermoord, want dat mag niet van God, dat mag niet van het geloof". Mijn moeder zei: "Als je homo bent, dan ben je mijn zoon niet meer". Dus, daar zit je dan.'

‘Binnen twee weken moest ik verdwenen zijn’

Direct na zijn coming-out hebben Serhats ouders hem meegenomen naar Turkije. 'Daar was een speciale dokter die me vermoedelijk van een homo in een hetero zou kunnen veranderen. Ik wist natuurlijk al dat dat niet ging lukken, maar ik ben voor mijn ouders toch gegaan. Ik heb de dokter in vertrouwen alles verteld. Over mijn huwelijk, mijn ervaringen met jongens en dat ik in Nederland ook met een jongen aan het daten was. De dokter heeft toen direct alles aan mijn ouders verteld, waarna mijn vader me naar het vliegveld heeft gebracht en me op een vliegtuig terug naar Nederland gezet. Binnen twee weken, voordat mijn ouders terugkwamen, moest ik verdwenen zijn uit hun huis. Ik ben toen naar Den Haag vertrokken en daar was ik echt heel eenzaam, het was de eerste keer dat ik op eigen benen stond. Normaal gesproken regelden mijn ouders alles. Het was echt een heel slechte tijd.'

Op een gegeven heeft Serhat gelukkig de knop om kunnen zetten en heeft hij een jaar lang onder behandeling gestaan van een psycholoog. 'Vanaf daar is alles er een stuk beter uit gaan zien.' Inmiddels spreekt Serhat zijn ouders weer, maar ze accepteren nog altijd niet hoe hij is. 'Er wordt niet over gepraat. Maar ik ben wel blij hoor, dat er weer contact is. Het is toch iets, dat is beter dan helemaal niets. Gelukkig staat m'n zus honderd procent achter mij. Dat is wel heel fijn. Toen ik tegenover haar uit de kast kwam zei ze: "Als je het me eerder had verteld, dan had ik je tegengehouden. Dan had ik je niet laten trouwen".'

‘Op mijn profiel gaf ik niet gelijk aan dat ik een gehoorprobleem heb’

Serhat is out and proud, maar de gayscene is niet echt aan hem besteed. 'Ik ging in Rotterdam eigenlijk nooit naar homofeesten. Toen ik naar Amsterdam verhuisde, vijf jaar geleden, ben ik voor het eerst uitgegaan in de gayscene. Er zijn waarschijnlijk te weinig Nederlandse gays met een gehoorbeperking om een feestje mee te vullen, maar er zijn wel groepjes dove homojongeren waarmee ik samen naar feestjes ging in de Reguliersdwarsstraat, bijvoorbeeld. Dat heb ik ongeveer een jaar lang gedaan en daarna niet meer. Ik had er geen behoefte meer aan. Het was wel leuk, maar ik houd niet zo van die sfeer. Hoe moet ik het zeggen, het is me wat te overdreven, mensen doen wat overdreven. Na een jaar had ik het wel weer gezien. Ik ben zelf wat rustiger.'

'Bij het daten is mijn gehoorbeperking overigens nooit echt een probleem geweest. De eerste jongens ontmoette ik via chatsites. Op mijn profiel gaf ik niet gelijk aan dat ik een beperkt gehoor heb, maar als ik privé met iemand in gesprek raakte en we telefoonnummers uitwisselden, dan vertelde ik het ze wel. Dan vertelde ik ze alles over mezelf. Als ik een-op-een met iemand praat en de ander duidelijk articuleert, kan ik ook goed communiceren hoor, maar zodra het drukker of donkerder wordt heb ik er al snel moeite mee. Voor geen van de jongens waarmee ik gedatet heb was het ooit een probleem. Niet dat ik weet tenminste. Ik leer ze altijd gebarentaal aan. Ik heb me altijd moeten aanpassen en nu mag het wel eens andersom.'

Drie jaar terug ontmoette Serhat zijn huidige vriend, niet bepaald op traditionele wijze. 'In die tijd werkte ik af en toe als escort, omdat ik door mijn situatie behoorlijk in de financiële problemen zat. Het was in mijn hoofd de enige oplossing om wat geld te verdienen. Deze jongen wilde graag een date met mij en na het hele gebeuren werd ik voor mijn diensten betaald. Na die avond bleef hij echter ontzettend in mijn hoofd zitten en die gevoelens bleken wederzijds te zijn. Op een gegeven moment heb ik hem een sms gestuurd: "Hoe gaat het met je?". Twee dagen later hebben we afgesproken om wat te gaan drinken en toen heb ik hem het geld teruggegeven. Dat was eigenlijk het begin van onze relatie. In het begin was het wel even wennen aan elkaar. Vooral voor hem. Hij moest heel duidelijk articuleren en heel hard praten, dacht hij. Ik moest hem op het hart drukken dat hij normaal kon praten en dat ik het echt wel zou zeggen als ik hem niet begreep. Het was voor hem natuurlijk ook nieuw. Ik heb hem inmiddels gebarentaal geleerd, maar het kan nog een stuk beter, haha.'

‘Als ik dans, voel ik me vrij’

Als Serhat één ding zou moeten noemen dat hem door zware tijden heeft geholpen, dan is het dansen. 'Ik ben echt dol op dansen.' Er verschijnt een glinstering in zijn ogen en zijn mondhoeken krullen op. 'Als ik dans, voel ik me vrij. Ik dans op de beats, die kan ik horen. Thuis heb ik ook een klein boxje waar ik mijn hand op kan houden om de beats te voelen. Daar kan ik dan m'n bewegingen weer op aanpassen. Na een jaar psychologische begeleiding wilde ik vooral lekker uitgaan en ben ik voor het eerst naar een Sencity feest geweest, een feest speciaal voor dove en slechthorende mensen. Op dat feest sprak ik een aantal dove mensen van een dansgroep, Deaf on Point. Zij zagen mij dansen en vroegen of ik belangstelling had om me bij hen te voegen. Door die groep kwam ik meer in aanraking met de dove wereld, voorheen leefde ik vooral in de horende wereld. Vervolgens heb ik internationaal met ze opgetreden. Zij hadden veel vertrouwen in mij en daar kreeg ik ook meer vertrouwen door. Ronald [directeur van Stichting Skyway, die de Sencity-feesten organiseert - red.] heeft mij destijds ook meegenomen naar Zuid-Afrika om daar mijn verhaal te vertellen en dove kinderen voorlichting over hiv en aids te geven. Dat was de eerste keer dat ik vertelde dat ik het zelf had. Ik was best wel bang voor de reacties, maar die waren gelukkig heel positief. Eenmaal terug in Nederland merkte ik dat ik veel meer zelfvertrouwen kreeg. Ik weet nu gewoon wie ik ben. Niet dat ik ermee te koop wil staan, maar ik wil andere mensen behoeden voor wat ik heb meegemaakt.'

Ooit droomde Serhat ervan om met dansen zijn geld te kunnen verdienen, een droom die nu werkelijkheid is geworden. Naast zijn werkzaamheden bij Stichting Skyway, maakt hij deel uit van het tourteam van Dance4Life. Hij is daar ook gastspreker en vertelt mensen zijn persoonlijke verhaal. Hij heeft nog wel één droom over, niet bepaald een kleine: 'Ik wil de hele wereld veroveren. Ik zou heel graag naar Azië afreizen om daar mensen te inspireren en evenementen van Sencity te organiseren. Het is het enige continent waar we nog niet geweest zijn.'

In ‘The HandiGaypables’ gaat Gay&Night-ZiZo in gesprek met LHBT’s met een handicap, een vaak onderbelichte groep. Hoe redden zij zich in ‘de scene’, kunnen ze hun heil vinden in het reguliere nachtleven en hoe navigeren ze het toch al ruige datinglandschap? Ken jij of ben jij een LHBT met een handicap die graag zijn of haar verhaal wil delen, stuur dan een e-mail aan: redactie@outmedia.nl o.v.v. ‘HandiGaypable’. 

Tekst: Martijn Kamphorst / BEELD: Johan van Walsem

Dit artikel verscheen eerder in het novembernummer van Gay&Night-ZiZo.