Ik heb immers een dak boven mijn hoofd, ik heb een ziektekostenverzekering, ik kan gewoon studeren, mijn eigen geld verdienen en naar een van de vijf supermarkten in mijn buurt om eten te kopen. Gewoon omdat ik een Nederlander ben. Mijn officiële status als burger van dit land geeft mij ten opzichte van deze mensen vele privileges. Doordat Nederland wel sociale verzekeringen heeft, kan iemand als ik met genderdysforie worden geholpen en hoef ik niet te 'vluchten' vanwege mijn identiteit. 

In Nederland is sinds vorig jaar de wet om je geslacht te laten wijzigen vereenvoudigd. Waar ik voorheen nog een operatie moest ondergaan om officieel mijn geslacht te kunnen laten wijzigen, is die operatie tegenwoordig niet meer nodig. Nu is een verklaring van een arts of psycholoog voldoende. Dat is een hele vooruitgang, want als je wel aan de hormoonbehandeling bent begonnen en lichamelijk aan het veranderen bent, dan is het vervelend als je geen kloppende identiteitspapieren op zak hebt. Het duurt immers minimaal een jaar voordat je je eerste operatie hebt. Een jaar moeten wachten op een nieuw paspoort is dus nogal omslachtig. Bovendien zijn er ook transgenders die wel een verklaring hebben en een geslachtswijziging willen in hun papieren maar die ervoor kiezen om geen operatie te ondergaan. Zij willen enkel dat ze met het juiste geslacht geregistreerd staan.

'De conducteur keek naar mij, toen naar de foto en zei: "Dat ben jij niet"'

Enfin, fijn dat deze wet is vereenvoudigd voor mensen die in Nederland geboren zijn. Helaas ben ik geboren in een land in het Midden-Oosten waar ze wel een rijke cultuur hebben maar qua overheidsregelgeving nog een beetje achterlopen. Ik mis daardoor een officieel bewijs dat ik geboren ben maar uiteindelijk kan ik mijn gegevens hopelijk laten wijzigen via de rechtbank. Het vervelende is alleen dat dit natuurlijk langer gaat duren en dat de foto’s op mijn identiteitspapieren niet meer overeenkomen en dat levert nu al problemen op. 

Toen ik laatst met de trein reisde en de conducteur langskwam om mijn ov-chipkaart te controleren, werd er voor de eerste keer goed naar de foto gekeken. Dit is een foto van anderhalf geleden en sindsdien ben ik aardig veranderd. De conducteur keek naar mij, toen naar de foto en zei 'Dat ben jij niet'. Ik wist niet zo goed wat ik moest zeggen. Ik zat in de stiltecoupé en om daar nou je persoonlijke verhaal te vertellen voelde wat ongemakkelijk. Uiteindelijk stamelde ik 'Eh...dat ben ik wel'. Hij fronste, dacht na en vroeg vervolgens of ik mij kon identificeren. Op het paspoort dat ik bij me had stond echter een nog meer gedateerde foto. Deze laten zien zou alles nog complexer maken. Ik liet daarom maar mijn collegekaart zien, zonder foto, maar de conducteur geloofde mij niet. Hij ging even bellen met zijn collega’s en liep vervolgens weg met de kaart.

Ik vroeg aan mijn overbuurvrouw om even op mijn spullen te passen en liep naar de conducteur toe die inmiddels op de gang stond. Daar kon ik gelukkig mijn verhaal meer privé uitleggen. Inmiddels waren wel zijn collega’s erbij komen staan en die begonnen uit interesse allemaal goedbedoelde vragen te stellen. Het werd uiteindelijk best een grappig gesprek en ik kon gewoon doorreizen maar het was wel even ongemakkelijk. Zo zie je maar hoe fijn het is als je de juiste identiteitspapieren hebt en probleemloos kunt reizen van stad naar stad en van land naar land en niet zoals die arme vluchtelingen gedwongen bent om statenloos een zinkend schip te moeten nemen.

Toby (34) heeft onlangs zijn coming-out gehad als transgender en vertelt op Gay.nl in een maandelijkse column over alle gekkigheden, verrassingen en situaties waar hij in het transitieproces tegenaan loopt. De naam Toby is uit privacyoverwegingen gefingeerd. Vragen aan Toby? Plaats ze in de reacties of stuur ze aan redactie@gay.nl. Wij zorgen dat ze bij hem uitkomen.