In 1994 werd bij Ronald hiv geconstateerd. Het waren andere tijden, barre tijden. Vrienden van hem overleden toen nog aan hiv. ‘Sinds de aidscrisis praten we er eigenlijk niet meer over en zo rust er anno 2015 nog altijd een veel te groot stigma op. Er gaat nog steeds een zeer automatische gedachtestroom lopen wanneer je over hiv begint. Hiv ís of wordt aids en aids ís of wordt dood. Het is tijd dat we die foutieve associatie uit de wereld helpen. Er is meer dan voldoende medische kennis om het virus onder controle te houden. De kans dat je het aids-stadium nog bereikt is nihil. Dat is echter niet de boodschap die we er zo lang, met zo veel geweld in hebben gepompt.’

‘Onwetendheid en angst voeden elkaar en leiden tot stigma’

Ronald is als vrijwilliger actief bij Hiv Vereniging Nederland. ‘Ik zet me graag in om andere mensen die met het virus te maken hebben te helpen. Ik meng me ook graag in de maatschappelijke discussie omtrent hiv. Zo laait er nu een flinke discussie op rondom het gebruik van PrEP [een preventief middel tegen hiv – red.]. In de argumentatie van het tegen-kamp is enorm veel sprake van slut shaming. Het is een beetje dezelfde discussie die vroeger heerste toen vrouwen aan de pil wilden, puur “omdat het kon”. Dat was toen uit den boze. Erg jammer om te zien dat er nu nog steeds door velen zo conservatief over gedacht wordt.’

© Henri BlommersEen van de grootste oorzaken van het stigma op hiv rust volgens Ronald in onwetendheid en stigmatiserend taalgebruik. ‘Mensen vragen bijvoorbeeld vaak op datingsites of ik “clean” ben. Dat impliceert dat je vies bent als je hiv hebt. Zie ook het woord ‘besmetten’, dat in veel mainstream media nog wordt gebruikt wanneer over hiv gepraat wordt. Het allerergst is echter wanneer hiv en aids verwisselbaar worden gebruikt, wat helaas nog altijd gebeurt. Het is best lastig om dat tij te keren. Veel mensen weten ook niet dat wanneer je onder behandeling staat, het hiv ondetecteerbaar wordt in je bloed, waardoor er haast geen risico meer is dat je het virus overdraagt aan anderen. We moeten er serieuzer mee omgaan om dat gat in de informatievoorziening te dichten en die foutieve berichtgeving te corrigeren. Onwetendheid en angst voeden elkaar namelijk en leiden stigma.’

‘Ik word net zo oud als jij, misschien nog wel iets ouder’

In de campagne heeft ieder gezicht een eigen boodschap. Zo is er een jonge, hiv-positieve moeder die vertelt over haar twee kerngezonde kinderen en een jonge homo die laat zien hoe verantwoordelijk hij met het virus omspringt. ‘Ik verbeeld het verhaal: “Ik word net zo oud als jij”,’ aldus Ronald. ‘Als een hiv-positief iemand namelijk onder behandeling staat, heeft hij een net zo goede levensverwachting als ieder ander. Sterker nog, misschien is die zelfs nog wel iets beter. Je staat immers onder intensieve medische controle. Je bloed wordt twee keer per jaar gecheckt, dus als er iets mis is, dan is de kans groot dat dat in een vroeg stadium wordt geconstateerd.’

Ronald twijfelde geen moment om mee te doen aan de campagne. ‘Er was al heel lang een roep aanwezig om een dergelijke boodschap te creëren. Om als community iets te doen om het stigma te bestrijden. Maar ja, dan heb je wel mensen nodig die het lef hebben om met hun gezicht in beeld te durven en dat zijn er helaas nog altijd verrekt weinig. Ik heb niet lang hoeven nadenken over mijn deelname. Ik sta ook ieder jaar al op de Poz&Proud-boot tijdens de Canal Parade om precies dezelfde boodschap uit te dragen: hiv is niets om je voor te schamen.’

Voor de campagne is een speciale website opgericht, www.hivuitdekast.nl. Hierop is meer informatie te vinden. In de Randstad hangen vanaf 23 november de rolmodellen en hun verhalen levensgroot in de bushokjes. Daarnaast verschijnt er donderdag 19 november een speciale editie van Hello Gorgeous, het enige Nederlandse magazine over (leven met) hiv (www.hellogorgeous.nl). 

Tekst: Martijn Kamphorst / Fotografie: Henri Blommers