Het korte antwoord: het beste dieet is geen dieet, maar een gezonde(re) leefstijl. Dit houdt in: niet te veel eten, gezonder eten, voldoende bewegen en voldoende ontspanning en slaap. Het zal zorgen voor een geleidelijke afname van het gewicht, maar ook voor resultaten op de langere termijn.

Welke diëten zijn er?
Er is een wildgroei aan diëten en het is vrijwel onmogelijk om al deze diëten mee te nemen in dit artikel. Veel diëten zijn gebaseerd op het uitsluiten van één of meerdere producten. Denk bijvoorbeeld aan een koolhydraatarm dieet. Daarnaast zijn er diëten met een eigen visie op voeding en beweging.

Afhankelijk van de aanbevelingen met betrekking tot energie kunnen we een onderscheid maken tussen verschillende laagcalorische diëten:

  1. Laagcalorisch dieet: 1000-1200 kcal/dag
  2. Zeer laagcalorisch dieet: 400-800 kcal/dag

Je kunt je voorstellen dat een dieet met een groot dagelijks tekort zorgt voor een snelle gewichtsafname. Op korte termijn is er inderdaad sprake van een sneller effect in vergelijking met andere diëten. Dit kan voor iemand die begint met lijnen motiverend werken. Nadelen zijn dat deze diëten erg lastig zijn vol te houden, het risico op tekorten in de voeding erg groot is en het lastiger is om het gewicht vast te houden na de periode van afvallen. Het aangaan van een (zeer) laagcalorisch dieet vergroot het risico op het jojo-effect. 

Koolhydraatarm
Zeer populair is het koolhydraatarme dieet, waarbij zo weinig mogelijk brood, rijst en pasta wordt gegeten. Vaak worden deze vervangen door eiwitrijke of vetrijke producten. Mensen die koolhydraatarm eten, vallen in de eerste paar weken ontzettend snel af. Dit komt door de daling van glycogeen in het lichaam, waarmee je ook een hoop vocht verliest. Dit kan al snel een aantal kilo’s schelen. Echter is dit gewichtsverlies geen directe vetverbranding. Als je later weer koolhydraatrijk eet, vliegen de kilo’s er weer bij.

Een koolhydraatarm dieet kan wél werken, omdat je minder calorieën binnenkrijgt wanneer je een grote groep voedingsmiddelen (deels) weglaat. Daarnaast zorgen eiwitten en vetten voor een langere verzadiging en dus een verminderd hongergevoel. Toch is er op langere termijn geen verschil in het effect van het dieet in vergelijking met andere diëten.

Vetarm
Niet alleen koolhydraten worden vaak als boosdoener voor overgewicht gezien; ook vetten worden door vele diëten in de ban gedaan. Dat is natuurlijk niet zo gek. Wie overgewicht heeft, draagt immers meer vet met zich mee. Toch heb je vetten in je lichaam nodig. Naast energie leveren, hebben vetten een belangrijke functie in het lichaam. Bijvoorbeeld voor de bouw van celmembranen, transport en opname van de vitamines A,D, E en K en de bouw van hormonen. Daarnaast zijn er vetzuren die je uit je voeding moet halen, omdat deze essentieel zijn voor het lichaam. Ook als je wilt afvallen is vet nodig.

Maaltijdvervangers
Cambridge weight plan, Modifast, PowerSlim, SlimFast, een aantal voorbeelden van diëten gebaseerd op maaltijdvervangers, poeders en pakjes. Ze hebben gemeen dat ze werken met dagelijks gebruik van maaltijdvervangers en een snel resultaat. Vaak zijn deze maaltijdvervangers eiwitverrijkt, wat zorgt voor een betere verzadiging. De dagmenu’s in deze programma’s zijn vaak laagcalorisch (800-1200 kcal per dag) of zelfs zeer laagcalorisch (450-800 kcal per dag). Zijn deze programma’s effectief? Zeker, op de korte termijn val je ontzettend snel af. Net als bij de laagcalorische diëten. Er wordt concreet vertelt wat je wel en vooral niet moet doen. Hierdoor hoef je zelf niet na te denken over je voeding, maar je leert hier ook niet mee om te gaan. Daarom is er na dit dieet een groot risico op terugval.

If It Fits Your Macros
If it fits your macros (IIFYM) is de methode waarbij je alles kunt eten wat je wilt. Mits je je macronutriënten (koolhydraten, vetten en eiwitten) aanhoudt. Als je werkt volgens deze methode bepaal je hoeveel energie, eiwit, koolhydraten en vetten je per dag nodig hebt om je doel te bereiken. Dit hoeft niet per se alleen met gezonde producten, je mag ook best een deel van je macro’s aanvullen met snoep of snacks. Als je aan het eind van de dag maar voldoet aan je macro’s en energiebehoefte. Een groot voordeel van dit dieet is dat er geen verboden voedingsmiddelen zijn, wat het gemakkelijker maakt om vol te houden. Het nadeel is dat veel mensen IIFYM toch verkeerd interpreteren en zien als reden om volop ongezonde snacks te eten.

Conclusie: welk dieet is het beste?
Veel diëten zijn gebaseerd op het elimineren van een of meerdere voedingsstoffen of voedingsmiddelen om zo een lagere energie-inname te realiseren. Een negatieve energiebalans is de basis voor gewichtsafname en er zijn meerdere methoden om dit te behalen. Veel van deze diëten zijn moeilijk vol te houden, vooral omdat er verboden producten zijn of maaltijden compleet vervangen worden. Op de korte termijn leidt dit vaak tot veel gewichtsverlies. Op de lange termijn is het helaas lastig om vol te houden en vervallen mensen weer in hun oude patroon. Dit leidt weer tot een gewichtstoename.

Uit onderzoek is gebleken dat een dieet met de nadruk op gezonde voedingskeuzes en voldoende beweging het meest effectief is op de lange termijn. Je moet je focussen op een gezond eetpatroon dat bij je past en dat vol te houden is. Je valt misschien geleidelijk af, maar op de lange termijn brengen deze diëten duurzame resultaten met zich mee.

Coverbeeld: Creativecommons

De FIT. Methode 
Op zoek naar een stappenplan dat jou helpt met het opbouwen van spieren, slanker worden en ervoor zorgt dat je dat droomlichaam bereikt? 

De FIT. Methode leert je niet alleen alles over fitness, voeding en rust, maar voorziet je van een exact stappenplan, zodat jij precies weet wat je moet gaan doen om jouw droomlichaam te bereiken! 

Het boek is niet alleen voor beginners, maar ook voor gevorderden en zelfs pro’s! Waar wacht je dus nog op? Tijd om aan de slag te gaan!

Dit artikel is tot stand gekomen in samenwerking met FIT.nl.