Dus vertrok moeders, gewapend met proviand, tandenborstel en pyjama naar Arnhem om ontelbaar veel glaskraaltjes te gaan vastzetten op een prachtig kostuum. Want hoe leuk is het als je even echt (voor een heel héél klein beetje) deel uit mag maken van het afstudeerproces van één van je kinderen. En je je nageslacht kan zien in hun inmiddels natuurlijke habitat, want meestal komen je studerende zonen of dochters bij jou thuis, op het ouderlijke nest. Op die studentenkamers kom je als ouders een stuk minder vaak.

'Soms keek ik even stiekem naar mijn kind. Met een jaloersmakende volharding en passie was hij bezig met zijn droom'

Mijn God, wat was het veel werk. Witjes en moe gaf mijn kind aanwijzingen en hij was zelf ook heel druk aan het werk. Ik stond versteld van zijn kunde en zijn moordende werktempo. In de warme, propvolle studentenkamer vorderden onze werkzaamheden wel, maar niet zo snel als we wilden. De YouTube-playlist stond op George Michael en toen de diverse nummers voor de 24ste keer langs kwamen, was dat niet eens irritant meer, maar een  prettige vorm van continuïteit. Soms keek ik even stiekem naar mijn kind. Met een jaloersmakende volharding en passie was hij bezig met zijn droom. Veel zeiden we niet. Alleen met mensen van wie je veel houdt en die je door en door kent, kunnen stiltes (soms zelfs van uren) juist prettig zijn. Af en toe hadden we natuurlijk wel gesprekjes. Over oude muzieksoorten en bijbehorende dansen bijvoorbeeld. “Toen jij op de basisschool zat was dat jumpen en hakken toch zo in?”, herinnerde ik me. “Maar dat was niet zo jouw ding hé?”  Tokke keek niet op en mompelde met een paar spelden tussen zijn lippen: “Nee, de fase ‘hakken’ had ik pas hier op de academie.” Ik glimlachte in mezelf en mijn blik daalde af naar de onwaarschijnlijke hoeveelheid schoenen die netjes op een rij langs de muren van zijn kamer stonden.    

Er wandelde zo nu en dan huisgenoten of vrienden binnen. Die bleven meestal maar kort. Lieve bliksembezoekjes om Tokke een hart onder de riem te steken en hem dan weer aan het werk lieten. Snel wat drinken,  een sigaretje in de keuken of soms alleen een compliment en weer door….

'Toen studiegenoot D alle kleding aanhad met de bijbehorende accessoires en ik het totale plaatje zag, kreeg ik bijna een brok in mijn keel'

Het einde kwam langzaam aan in zicht. Ik zag hoe mijn zoon in staat bleek zijn eigen persoonlijkheid te vertalen naar zijn ontwerpen. Sowieso prachtig natuurlijk, niet alledaags, licht over de top maar altijd stijlvol. Kleurrijk. Alles moest nog mooi gefotografeerd worden want die afdrukken waren ook een onderdeel van de Toile de Luxe. Beste vriend B kwam helpen met de styling. Toen studiegenoot D alle kleding aanhad met de bijbehorende accessoires en ik het totale plaatje zag, kreeg ik bijna een brok in mijn keel. Enige oververmoeidheid, we hadden nachtenlang tot ’s morgensvroeg door zitten werken, speelde hierbij zeker ook parten. Het ei was gelegd en het eindresultaat was al zijn gezwoeg meer dan waard geweest. Tokke had hier echt een prestatie weggezet.

Nadat we alles opgeruimd hadden en ik gezellig met de drie mannen gegeten had, ben ik weer terug naar huis gereden. Ik stapte bekaf maar heel tevreden in de auto. Toen ik die startte sprong mijn radio automatisch aan. Careless Whisper, ik lieg het niet. “Jou heb ik genoeg gehoord George”, zei ik en deed de radio uit. Maar zo alleen in het donker in de auto was de stilte die viel lang niet zo aangenaam als bij Tokke aan zijn werktafel. “Vooruit dan maar meneer Michael, ik zing wel mee.”