Ik spreek Marco Altena, voorzitter van diversiteitsnetwerk Trainbow, vlak voordat de NS bekend heeft gemaakt omroepberichten voortaan genderneutraal uit te spreken. NS is al jaren zichtbaar tijdens Pride Amsterdam met uitingen tijdens de botenparade en op sommige stations. Die uitingen komen uit handen van personeelsnetwerk Trainbow: het roze netwerk van de NS. 'De NS en Trainbow worden aan elkaar gekoppeld, het is natuurlijk deels commercieel, maar er zit zoveel meer achter.' 

'Als homo voel je je onderweg naar Pride Amsterdam waarschijnlijk prettiger in een trein met roze slingers en ballonnen, dan achterin een coupé van een reguliere trein met ongure types. Dat soort dingen bedenken we bij Trainbow', vertelt Marco. Ook dit jaar rijdt er een roze trein naar Pride at the Beach in Zandvoort. 

'Toen we collega's vroegen wie er mee wilde op de Pride-boot, kwam er een stortvloed aan reacties'

Eerste bijeenkomst
In 2009 werd Trainbow opgericht. 'Een aantal collega's miste de NS tijdens Pride Amsterdam. Een van mijn collega's stuurde daarover een brief naar de toenmalige directeur. De directeur reageerde dat hij een voorstel mocht doen hoe NS er bij de Pride uit moest gaan zien. Hij plaatste een oproep in de personeelsbladen en even later zijn we met een groep gays, een stuk of dertig collega's, naar Utrecht gegaan om het erover te hebben.' 

'De conclusie aan het einde van het gesprek was dat meevaren met een Pride geen doel is, het gaat om de boodschap die je als bedrijf wilt uitstralen. We besloten als een werkgroep bij elkaar te komen onder de werknaam "Werkgroep Boot", om er verder vorm aan te geven. Later kreeg die groep de naam Trainbow. We zagen dat er behoefte was aan een community, dat bleek ook wel toen we een oproepje plaatsten met de vraag wie er op de boot wilde. Het leverde een stortvloed aan reacties op.'

'Na de eerste Canal Parade werden we een formeel erkend personeelsnetwerk' 

'Het was vechten voor een plekje. Er waren 100 plekken op de boot en 300 aanmeldingen. Daaruit konden we al een beetje concluderen dat Trainbow een succes zou gaan worden. De deelname aan de Pride werd goed opgepakt door de reizigers, het bedrijf en de pers. Toen bestond opeens Trainbow. De grootste kunst na het oprichten van een netwerk is dat je het succes na zo'n groot evenement vast moet houden. Dat hebben we gedaan door gelijk weer samen te gaan zitten. Wat zijn onze ambities? Waar willen we heen?' 

Er kwam al snel een bestuur. 'Na de deelname aan Pride Amsterdam hebben we er een officieel netwerk van gemaakt. We werden toen een formeel erkend personeelsnetwerk. Toen ging het als een trein.' Er kwam een speciale 'Roze Maandag Express' tijdens Roze Maandag in Tilburg en een gayconcept van Albert Heijn to go, dat Ahold Nederland later heeft overgenomen.

Belangrijke functie
Na al die jaren heeft Trainbow een belangrijke positie binnen de NS bemachtigd. 'Als er tegenwoordig ergens bij de NS een LHBT-belletje gaat rinkelen, doordat er bijvoorbeeld een klacht binnenkomt met een LHBT-karakter, of als er een actie- of sponsorverzoek binnenkomt, dan worden wij benaderd.' 

'Je wilt voorkomen dat het LHBT-netwerk een borrelclub wordt'

Maar voor het personeel is er ook genoeg. 'Tijdens Coming-Outdag werd er een filmpje afgespeeld op de video wall van ons hoofdkantoor, maar we organiseren ook netwerkbijeenkomsten. Open voor alles en iedereen. Alleen homomannen betrekken is natuurlijk niet meer van deze tijd, iedereen is welkom. Je wilt echter voorkomen dat je een borrelclub wordt, daarom staat er altijd een inhoudelijk thema op de agenda.' 

Een ander mooi voorbeeld gaat drie jaar terug. 'Er werd toen een conducteur mishandeld in Den Haag', vertelt Marco. 'Dat is buitengewoon verschrikkelijk, dit keer was het LHBT-gerelateerd geweld. Voor zo'n conducteur is het dubbel naar. Hij wordt in zijn ambt als conducteur mishandeld én vanwege zijn geaardheid. Wat gaaf is, is dat wij het traject rondom dat incident vanuit Trainbow mochten begeleiden. Mensen vanuit het eigen bedrijf. Je kunt dan een naaste collega een hart onder de riem steken.' 

Een eigen netwerk
Marco heeft ook tips voor bedrijven die nog geen diversiteitsnetwerk hebben. 'Op zich is een netwerk niet nodig, mits je bedrijf al aan diversiteit werkt. Het gaat erom dat het bedrijf ermee bezig is. De LHBT-netwerken schieten nu als paddenstoelen uit de grond, dat is goed, maar je moet altijd als doelstelling hebben dat de directie bij wijze van spreken standaard het thema LHBT op de agenda heeft staan. Het moet uiteindelijk in de beleidsstukken komen te staan. Bovendien moet je zorgen dat je na een event als Pride doorzet, en het netwerk niet zomaar opheft.'