Uit de kunst

‘Ik werd ermee gepest, maar als ik danste, voelde ik me geen buitenbeentje'

Choreograaf Jesús de Vega

Leestijd: 5 minuten - door Martijn Kamphorst op 24 juni 2018

Met Glittergods/Stigma brengt choreograaf Jesús de Vega een ode aan LHBTQ’s die gedwongen aan de rand van de maatschappij moeten leven. Tevens is zijn dansvoorstelling vol tegenstellingen een hommage aan zij die stralend ten strijde trekken tegen deze stigmatisering. ‘Ik wil iets adembenemends creëren uit iets afschuwelijks.’

In eerste instantie overwoog Jesús om zelf een van de hoofdrollen in zijn nieuwe stuk te vervullen, maar al snel besloot hij een stap terug te doen. "Het moest een dans worden tussen mij en een andere man, om het gay element duidelijk naar voren te laten komen. Dat werd echter veel te letterlijk. Ik besefte dat ik veel beter kon spelen met tegenstellingen en verwachtingspatronen van het publiek door met een mannelijke en een vrouwelijke danser te werken. Toeschouwers zien hen in eerste instantie waarschijnlijk als heterokoppel, als archetype man en vrouw. Maar al in de eerste tien minuten wordt duidelijk dat Reve, de vrouw, een zeer masculiene energie heeft en dat Pascal juist heel feminien is. Daar begint het verkennende rollenspel waar ik mijn dansers doorheen laat gaan."

Gepest en mishandeld

13 jaar geleden verhuisde Jésus (42) naar Nederland. Hij groeide op in het toentertijd vrij conservatieve Las Palmas, op de Canarische Eilanden. "Als ik daar nu rondloop, ben ik nog steeds op mijn hoede. Ik werd er als jongen die van dans hield vroeger veel gepest en ben er al eens in elkaar geslagen. Toch waren het juist de momenten waarop ik danste, dat ik me geen buitenbeentje voelde. Het lijkt me heel interessant om met dit stuk uiteindelijk ook mijn geboortestad aan te doen. Om hen mijn verhaal te vertellen, mijn ervaringen in Amsterdam te delen. De situatie in Las Palmas is inmiddels iets veranderd ten opzichte van toen, maar ik zie nog steeds veel gedragingen die me doen denken aan die jaren. Het is tijd om een nieuw licht op deze onderwerpen te schijnen."

Russische LHBT's

Jésus is ongeveer 20 jaar actief als professioneel danser en begon 9 jaar terug zijn carrière als choreograaf. ‘Ik voelde altijd de behoefte om mijn visie op de wereld te uiten en dat doe ik het liefst via dans. Toen ik drie jaar terug een tijdje niet kon dansen door een gebroken elleboog, stond ik voor het eerst goed stil bij wat ik met mijn choreografieën wil vertellen. Ik las in die tijd een heftige interviewreeks met Russische tieners, die vertelden hoe het was om te leven met de anti-homopropagandawet. Hun verhalen slingerden me in één klap terug naar mijn jeugd. Ik voelde hun pijn. En dan heb ik nog de mogelijkheid gehad om naar een toleranter land te verhuizen; zij kunnen geen kant op. Hier moet ik iets mee, dacht ik meteen. Met Glittergods snijd ik voor het eerst zeer concreet een sociaal-maatschappelijk onderwerp aan; de discriminatie van de LHBT-gemeenschap.’

"Mijn intentie was om iets adembenemends te creëren uit iets afschuwelijks"

Binnen onze gelederen

"We zijn er zeker op vooruitgegaan de afgelopen jaren, maar voor iedere stap voorwaarts, lijken we er ook drie achteruit te zetten. We moeten niet voor lief nemen wat we hebben bereikt; er zijn nog altijd meer dan 70 landen waar homoseksualiteit strafbaar is, in 13 daarvan staat er zelfs de doodstraf op. Ik laat in deze voorstelling onderwerpen aan bod komen die voor mij belangrijk zijn: de Stonewallrellen, de aanslag in club Pulse, de genderdiscussie, maar ook discriminatie binnen onze eigen gelederen. Soms lijkt het bijna alsof mijn dansers het gevecht met elkaar aangaan. Mijn intentie was om iets adembenemends te creëren uit iets afschuwelijks. Met het woord 'Glittergods' verwijs ik naar iedereen die zichtbaar en moedig vecht of heeft gevochten voor onze rechten. Door die mensen geniet ik namelijk van de vrijheden die ik nu heb."

Transformatie

"Ik ga niet met het vingertje wijzen; dans is er vind ik niet om te onderwijzen, hooguit om aan het denken te zetten. Ik speel in Glittergods met verwachtingen en stereotypes. De dansers beginnen als archetypes: de agressor en het slachtoffer, man en vrouw. Aan het begin verschuiven die rollen in tergend trage bewegingen; je geduld als kijker wordt echt op de proef gesteld. Maar goed, de emancipatiestrijd verloopt dan ook niet altijd even snel. Wanneer de dansers eindelijk ontspannen, voel je als publiek een enorme opluchting. Vanaf dat moment exploreren de dansers alle kanten en mogelijkheden van hun lichaam. Ik speel met het idee van het transformatieve lichaam: het idee dat je lichaam een omhulsel is met een enorm bereik, dat oneindig veel verschillende vormen kan aannemen. Wanneer je je realiseert dat een groot deel van je identiteit een construct is, kun je de macht erover grijpen en er je eigen invulling aan geven. Ik leg de dansers ook allerlei fysieke en mentale beperkingen op, waar ze doorheen moeten zien te schitteren."

"Het grootste deel van je identiteit is een sociaal construct"

Drieluik

"Na de première wil ik een korte documentaire te schieten, waarin we beelden van de voorstelling afwisselen met getuigenissen van LHBTQ’s die nog gediscrimineerd worden om wie ze zijn. Zo leren toeschouwers de beelden uit de voorstelling nog beter begrijpen. Ook wil ik een videogame ontwikkelen, waarin de speler enorm wordt gefrustreerd. Naarmate je verder komt in het spel, verlies je steeds meer privileges, totdat je niet meer wilt spelen. Zo wil ik op een zeer banale manier invoelbaar maken hoe het is om steeds verder in je rechten te worden beperkt. Hopelijk kan ik volgend jaar tijdens Pride het drieluik presenteren.:

Glittergods / Stigma is op 30 juni en 1 juli te zien tijdens Dansmakers in Amsterdam-Noord.

Beeld: ICKamsterdam 

Advertentie
Advertentie
Delen op

Winq in je inbox

Meld je aan voor onze nieuwsbrief en ontvang wekelijks een overzicht van de beste artikelen.

Magazine #92

Deze keer: André van Duin, Dorian Bindels en 4 mannen over cosmetische ingrepen

Neem een abonnement

Geef cadeau